Türk əmlak reyestri 2026 (TAPU Haqqı Kalkulyatoru)

Alanyada ev alarkən torpaq reyestrində nə qədər ödəyirsiniz? — Xarici alıcılar üçün sadə izah

Alanyada ev, mənzil və ya villa alarkən, elan qiymətinə əlavə olaraq torpaq reyestri idarəsində ödəməli olduğunuz rəsmi xərclər var. Burada qanun maddələrinə istinad etmədən sadəcə “cibimdən nə qədər çıxacaq?” sualına cavab veririk.

Qısaca: 3.000.000 TL dəyərində bir ev üçün torpaq reyestrində ümumilikdə təxminən 148.000 TL rəsmi xərc ödəyirsiniz (haqq + dövriyyə vəsaiti). Xarici vətəndaşsınızsa, buna 20.868 TL daha əlavə olunur. Aşağıda bu rəqəmlərin haradan gəldiyini və proses zamanı nəyə diqqət etməli olduğunuzu izah edirik.

Ümumi məbləğ hansı hissələrdən ibarətdir?

• Torpaq reyestri haqqı (köçürmə haqqı): ev qiymətinin 4%-i. Bu, qanuna görə alıcı və satıcı arasında yarı-yarıya bölünən rəsmi dövlət haqqıdır — lakin Alanya bazarında adətən bütün məbləği alıcı ödəyir.
• Əməliyyat haqqı (dövriyyə vəsaiti): sabit məbləğ — Alanya üçün təxminən 7.600 TL. Ev qiymətindən asılı deyil, hər əməliyyatda eynidir.
• Xarici vətəndaşlıq üçün əlavə haqq: alıcı xarici vətəndaşdırsa, hər ev üçün əlavə 20.868 TL. Bu haqq yalnız xarici alıcılara aiddir — Türkiyə vətəndaşları bunu ödəmir.

Bu xərcləri kim ödəyir — mən yoxsa satıcı?

Qaydaya görə yarı-yarıya bölünür, lakin praktikada Alanya bazarında adətən bütün məbləği alıcı öz üzərinə götürür. Alış prosesinə başlamazdan əvvəl bunu satıcı/əmlak agenti ilə aydınlaşdırın — elanda “torpaq reyestri xərcləri alıcıya aiddir” kimi bir qeyd olub-olmadığını yoxlayın.

Nə vaxt ödəyirsiniz — imzadan əvvəl yoxsa sonra?

Torpaq reyestri idarəsindəki görüşünüzdə, köçürmə tamamlanmazdan əvvəl ödəyirsiniz. Ödəniş edib qəbzi aldıqdan sonra məmur əməliyyatı təsdiqləyir və mülkiyyət sənədini sizə təqdim edir. Bunu “əvvəl ödəniş, sonra imza” kimi düşünə bilərsiniz.

Türk lirası xaricində bir valyuta ilə ödəyə bilərəmmi?

Xeyr, rəsmi ödəniş türk lirası ilədir. Ancaq xarici bank kartı ilə ödəniş edə bilərsiniz və ya xaricdən pul köçürüb TL-ə çevirə bilərsiniz — torpaq reyestri idarəsi kartla ödənişi qəbul edir.

Bu xərcləri əvvəlcədən bilməliyəmmi, yoxsa torpaq reyestrində öyrənəcəyəm?

Dəqiq rəqəm ev qiymətinizə və cari rəsmi əmsallara əsasən torpaq reyestri idarəsində müəyyən edilir. Ancaq yuxarıdakı nisbətlərlə (4% + sabit ~7.600 TL + xarici vətəndaşsınızsa 20.868 TL) özünüz əvvəlcədən təxmini büdcə çıxara bilərsiniz — bu səhifənin yuxarısındakı hesablama aləti məhz bunun üçündür.

Əmlak agenti və ya satıcı “əsl qiyməti yox, daha aşağı bir rəqəm yazaq, az haqq ödəyərik” desə nə etməliyəm?

Bu təklifi qəbul etməməyi tövsiyə edirik. Bu tətbiq qanunsuzdur və son dövrdə bu mövzudakı cəzalar xeyli ağırlaşdırılıb — çatışmayan məbləğin tamamı qədər əlavə cərimə tətbiq edilə bilər. Qısamüddətli görünən bir neçə min TL-lik qənaət, gələcəkdə böyük maliyyə riski yarada bilər.

Torpaq reyestri prosesi zamanı tərcüməçiyə ehtiyacım varmı?

Türkcə bilmirsinizsə — mütləq bəli. Andlı bir tərcüməçinin yanınızda olması həm əməliyyatı anlamanız, həm də gələcəkdə “nə imzaladığımı anlamamışdım” kimi bir problem yaşamamanız üçün vacibdir. Bir çox əmlak agenti və vəkil bu xidməti təşkil edə bilər.

Vəkil tutmalıyammı?

Məcburi deyil, lakin xüsusilə xaricdən mülk alırsınızsa və ya proses zamanı Türkiyədə olmayacaqsınızsa (etibarnamə ilə həyata keçirirsinizsə), bir vəkilin müqaviləni və torpaq reyestri prosesini sizin adınızdan izləməsi ciddi təminat verir.

Niyə Alanyadakı məbləğ digər şəhərlərdən fərqlidir?

Sabit əməliyyat haqqı (dövriyyə vəsaiti), Türkiyə üzrə bölgəyə görə dəyişən bir əmsalla vurulur — sıx və turistik bölgələrdə bu əmsal daha yüksəkdir. Alanyanın əmsalı standart kiçik bir rayona nisbətən daha yüksək səviyyədə, İstanbul kimi böyük şəhərlərin səviyyəsinə daha yaxındır.